Avtomobil Nəqliyyatı

Avtomobil daşıması marşrut qurmaqda ən çevik həlldir: limandan və ya stansiyadan asılı deyil, ünvandan ünvana işləyir. Yükü təchizatçının qapısından alıcının qapısına bir vasitə ilə, arada yenidən yükləmə olmadan çatdıran yeganə variantdır. Bu dəhlizdə rejimin mənası budur və orta həcmli partiyalarla çatdırılma tarixi dəqiq olan yüklərin çoxunun furqonla getməsinin səbəbi də budur.

Tam yük (FTL) sifariş etsəniz, avtomobil yalnız sizin yükünüzlə hərəkət edir və yolda dayanacaq sayı minimuma enir. Tam maşın təxminən 86 kubmetr və ya 22 tondur; 12 kubmetrdən sonra FTL adətən yığmadan metrə görə ucuz və üstəlik sürətli olur. Yığma yük (LTL) bir kubmetrdən başlayır. Həcm kiçik olanda ucuzdur, amma maşın başqa ünvanlara da girir, ona görə təqvim gün yox, aralıqdır.

Əsas yükləmə ölkələrindən Azərbaycana tranzit 18–25 gündür. Sərhəd keçidlərindəki növbə bizdən asılı deyil, ona görə heç vaxt tək tarix yazmırıq. Kritik tarix üçün havanı və dəmir yolunu da hesablayıb üç rəqəmi qarşınıza qoyuruq. Beynəlxalq hissə üçün CMR rəsmiləşdirilir; gömrük sənədləri maşın Azərbaycan postuna çatmazdan əvvəl hazırlanır, kabinədə yox.

İş qaydası götürmə, yükləmə və bərkitmə, beynəlxalq reys, rəsmiləşdirmə və alıcının ünvanına çatdırılmadır. Yükləmə-boşaltma briqadası istəyə bağlıdır; temperatur rejimli furqon yükün aralıq lazım olanda ayrıca qiymətləndirilir, adi tentə ümid yox. Qida, dərman və digər temperatura həssas malları quru maşına qoyub havaya bel bağlamırıq.

Sənədlər kommersiya invoysu, qablaşdırma siyahısı, tələb olunarsa müqavilə və CMR-dir. Maşın yüklənməzdən əvvəl onları yoxlayırıq. İnvoysla qablaşdırma siyahısı arasındakı uyğunsuzluq vasitənin postda dayanmasının adi səbəbidir. Rüsum və ƏDV qabaqcadan hesablanıb təklifə yazılır — təkərlər fırlanmazdan əvvəl yekun dəyər məlumdur.

Bir ay gözləyə bilən tam mebel konteyneri üçün avtomobil əsas seçim deyil — dəniz ucuzdur. Bir həftəyə Bakıda olmalı 40 kiloqramlıq ehtiyat hissəsi üçün də yanlışdır — hava sürətlidir. Hava üçün çox, dəniz üçün təcili olanda, və ya yük açılıb yenidən yüklənmədən getməli olanda isə doğrudur. Avadanlıq, qarışıq paletlər, mağaza təchizatı və orta həcmli anbar doldurma adi uyğun yüklərdir.

Qapıdan qapıya dediyini deyir: yükü təchizatçının ünvanından götürüb Azərbaycandakı ünvanınıza çatdırırıq. Aradakı hər şey — sərhədlər, gömrük, CMR — bizim üzərimizdədir. Rəsmiləşdirmədən sonra özünüz götürmək istəyirsinizsə, sorğuda deyin; təklif o zaman qapınızda yox, gömrük postunda dayanır.

Sığorta könüllüdür. Yük bahalı və ya kövrək olanda avtomobildə götürməyə dəyər, çünki daşıyıcının CMR məsuliyyəti məhduddur və invoys dəyərinə uyğun gəlmir. Haqq yükün dəyərinin 0,3–0,8%-idir. Həcm, çəki və hər iki ünvan olanda təklif bir iş günü ərzində hazırdır.

18–25 günlük aralıq yükləmə, beynəlxalq reys, sərhəd postları, rəsmiləşdirmə və son çatdırılmadır. Dəyişən kilometr yox, keçiddəki növbədir. Maşın çıxandan sonra aralığı şişirtmirik. Post üç gün geridə olanda da çərşənbə axşamını vəd etmirik. Həqiqətən önəmli tarix üçün — sahənin açılışı, mağazanın startı — eyni sorğuda havanı və dəmir yolunu da hesablayırıq ki, seçim ümid yox, rəqəm olsun.

İşlək avtomobil təklifi üçün həcm, çəki, hər iki ünvan və yükün treyleri paylaşıb-paylaşmayacağı lazımdır. Ən böyük yerin ölçüləri vacibdir: tentə sığmayan avadanlıq ayrı məhsuldur. Temperatur aralığı varsa, adıyla deyilməlidir. Təchizatçıda yükləmə saatları və sizin sahədə boşaltma saatları ilk mesaja aiddir; bağlı darvazaya çatan maşın yenə saatdadır.

FTL ilə LTL həm qiyməti, həm təqvimi dəyişən qərardır. Təxminən 12 kubmetrdən aşağı yığma adətən tona görə ucuz və qapıya görə yavaşdır. Ondan yuxarı ayrıca maşın çox vaxt hər ikisində qalib gəlir. Həcm xəttin yanında olanda hər ikisini hesablayırıq, əlində treyler olan məhsulu satmırıq. Artıq forkliftiniz və briqadanız varsa, deyin — yükləmə seçimi təklifdən çıxa bilər.